قرص کونکور (نام ژنریک: بیسوپرولول) یکی از شناختهشدهترین داروهای قلب و فشار خون در ایران است؛ بتابلاکر انتخابی که قلب را آرامتر و با فشار کمتر میتپاند و در سالمندان با فشار خون بالا، نارسایی قلبی، آنژین و تپش قلب (آریتمی) گسترده تجویز میشود. اما کونکور دارویی است که «پایش» بخشی از خود دارو است: نبض باید قبل از هر قرص چک شود، قطع ناگهانی آن خطرناک است و علائم افت قند در سالمند دیابتی را میپوشاند. در این مقاله از هیلا هلث در بخش آموزش استفاده از داروها، کاربردها، نحوه مصرف صحیح، جدول دوزها، عوارض و تداخلات، جدول شرکتهای سازنده و برندهای ایرانی و راهنمای مشاوره خرید دارو با هیلا هلث را کامل میخوانید.
قرص کونکور (بیسوپرولول) چیست و برای چه بیماریهایی تجویز میشود؟
کونکور از گروه مسدودکنندههای گیرنده بتا۱ (بتابلاکر انتخابی) است؛ با اثر بر پیامهای عصبی قلب، ضربان را کند و قدرت انقباض را ملایم میکند تا قلب با اکسیژن کمتر، همان کار را انجام دهد. این دارو در چهار وضعیت اصلی تجویز میشود:
- فشار خون بالا: بهتنهایی یا همراه داروهای دیگر؛ از رایجترین نسخههای سالمند.
- نارسایی قلبی مزمن: بهعنوان بخشی از درمان استاندارد و کاهش بستریها.
- آنژین صدری (درد قفسه سینه): کاهش بار کاری قلب و پیشگیری از حملهها.
- آریتمی و تپش قلب: بهخصوص فیبریلاسیون دهلیزی و تکیکاردی سینوسی.
دلیل محبوبیت بیسوپرولول در سالمند، انتخابیبودن آن است: بیشتر بر گیرندههای بتای قلب اثر میکند و اثر بر ریهها (که در بتابلاکرهای قدیمی منجر به تنگی نفس میشد) کمتر است؛ با این حال در بیمار آسم یا برونشیت مزمن هنوز با احتیاط و فقط با نظر پزشک مصرف میشود.
مصرف صحیح کونکور در سالمندان؛ گام به گام
- اول نبض، بعد قرص: هر روز صبح قبل از مصرف، نبض یک دقیقهای را بشمارید؛ اگر زیر حد پزشک (معمولاً ۵۵) بود، قرص را موقتاً ندهید و تماس بگیرید.
- ساعت ثابت صبح: هر روز در یک ساعت؛ همراه غذا ناراحتی معده را کم میکند.
- قرص را کامل ببلعید: نصف، جویدن و لهکردن ممنوع.
- قطع ناگهانی ممنوع: ریسک تپش قلب شدید و درد قفسه سینه؛ فقط تقطیع تدریجی با نظر پزشک.
- بلند شدن آرام: کونکور سرگیجه وضعیتی میدهد؛ از رختخواب و صندلی آرام بلند شوید تا زمین نخورید.
- سالمند دیابتی: علائم افت قند (تعریق، تپش قلب) ممکن است پنهان شود؛ کنترل قند را منظمتر کنید.
- داروی سرماخوردگی بدون نسخه: قبل از مصرف، با داروساز چک کنید؛ سودوافدرین با کونکور ناسازگار است.
جدول دوزهای رایج کونکور و نکات مصرف
| دوز | کاربرد معمول | نکته مصرف در سالمند |
|---|---|---|
| کونکور ۲/۵ میلیگرم | شروع درمان / نارسایی قلبی | دوز شروع محتاطانه؛ پایش نبض روزانه |
| کونکور ۵ میلیگرم | دوز اصلی نگهدارنده فشار خون | پرتجویزترین دوز در سالمندان |
| کونکور ۱۰ میلیگرم | دوز بالاتر با نظر پزشک | ریسک برادیکاردی بیشتر؛ ثبت روزانه نبض |
| ترکیبی (بیسوپرولول + هیدروکلروتیازید) | فشار خون مقاوم | مراقب کمپوتی و افت پتاسیم باشید |
دوز درست بیمار شما را فقط پزشک تعیین میکند؛ این جدول برای «درک» درمان است، نه برای تغییر دوز. هر تغییر دوز، دوره یکتدفعه پایش فشرده نیاز دارد تا نبض و فشار جدید ثبت شود.
عوارض احتمالی کونکور و نشانههای هشدار
اکثر سالمندان کونکور را خوب تحمل میکنند؛ اما این عوارض را بشناسید تا زود اقدام کنید:
- کندی قلب (برادیکاردی): نبض زیر ۵۰ با ضعف شدید و سرگیجه — قرص را موقتاً قطع و تماس فوری با پزشک.
- سرگیجه و افت فشار وضعیتی: هنگام بلند شدن؛ بلند شدن آرام + ثبت در جدول و گزارش پزشک.
- خستگی و ضعف عضلانی: در هفتههای اول شایع است؛ اگر ادامه پیدا کرد، گزارش شود.
- تنگی نفس و ورم مچ و ساق پا: احتمال تشدید نارسایی قلبی — تماس با پزشک در همان روز.
- سردی دست و پا: کاهش جریان محیطی؛ در زمستان دستکش و جوراب گرم کمک میکند.
- پنهانشدن علائم افت قند: در دیابتیها خطرناک است؛ آموزش علائم جایگزین (گیجی، عرق سرد شبانه).
- اختلال خواب و خوابهای عجیب: معمولاً خفیف؛ اگر بیخوابی شدید شد، ساعت مصرف را با پزشک جابهجا کنید.
تداخلات دارویی مهم کونکور برای سالمندان
کونکور با سه گروه دارویی گره خورده است. گروه اول، کندکنندههای قلب: دیگوکسین، آمیودارون، وراپامیل و دیلتیازم؛ ترکیب اینها با کونکور نبض را بیش از حد کند میکند و پزشک با پایش نزدیک مدیریتش میکند. گروه دوم، داروهای بدون نسخه سرماخوردگی و آلرژی حاوی سودوافدرین یا فنیلافرین که فشار و ضربان را بالا میبرند و اثر دارو را خنثی میکنند — در فصل سرما، جعبههای شربت و قرص سرماخوردگی سالمند را قبل از مصرف چک کنید. گروه سوم، داروهای قند: انسولین و سولفونیلاورهها؛ بتابلاکر علائم هشدار افت قند را میپوشاند و کنترل قند باید دقیقتر شود. اگر سالمند شما آسپرین یا وارفارین هم مصرف میکند، مقالات قرص آسپرین ۸۰ و راهنمای وارفارین در همین سورس تخصصی را ببینید؛ فهرست دارویی یکبرگهای برای سالمند بسازید و هر داروی جدید را با آن چک کنید.
شرکتهای تولیدکننده کونکور و بیسوپرولول در ایران
برند مرجع کونکور وارداتی است، اما چندین شرکت ایرانی معادل ژنریک آن را با کیفیت تاییدشده تولید میکنند. فهرست زیر بر اساس دادههای عمومی بانک اطلاعات دارویی کشور (داروییاب) تنظیم شده است:
| نام تجاری | شرکت سازنده | نکته |
|---|---|---|
| کنکور (کونکور) ۲/۵/۵/۱۰ | عرضه رسمی آکتوورکو — برند مرجع آلمانی (Merck) | برند وارداتی مرجع |
| آرتیبت ۲/۵/۵/۱۰ | داروسازی مداوا | معادل ایرانی پرکاربرد |
| بتالکو ۲/۵/۵/۱۰ | اوست دارو بهبود (کوبل دارو) | معادل ایرانی |
| بیبتا ۲/۵/۵/۱۰ | داروسازی ابوریحان | معادل ایرانی |
| بیسکوردین ۲/۵/۵/۱۰ | داروسازی کوشان فارمد | معادل ایرانی |
| بیسوپرولول کیمیدارو | داروسازی کیمیدارو | معادل ایرانی |
| بیسوپرولول جالینوس | داروسازی جالینوس | معادل ایرانی |
| بیسوپرولول خوارزمی | داروسازی خوارزمی | معادل ایرانی |
| بیسوپرولول کوثر | داروسازی کوثر | معادل ایرانی |
| بیسوبلاک ۱۰ | داروسازی سجاد داروی شرق | معادل ایرانی |
در تعویض برند کونکور با معادل ایرانی، بهدلیل دقت اثر در بیماران قلبی، حتماً پزشک در جریان باشد و در هفتههای اول تعویض، نبض و فشار روزانه ثبت شود. فهرست بهروز کامل برندها را در صفحه بیسوپرولول در داروییاب ببینید.
چرا خرید کونکور به مشاوره نیاز دارد؟ راهنمای دارویی هیلا هلث
در داروخانه چند برند بیسوپرولول میبینید و این «انتخاب» دو ریسک دارد: جایگزینی خودسرانه برند مرجع با معادل (یا برعکس) بدون اطلاع پزشک، و خرید دوز اشتباه (۲/۵ بهجای ۵). کارشناسان هیلا هلث در مشاوره خرید دارو کنار شما هستند: برند و دوز مطابق نسخه را با تأیید پزشک مشخص میکنیم، خرید از داروخانه مجاز با بستهبندی سالم و پوشش بیمه را راهنمایی میکنیم، فهرست داروهای فعلی سالمند را از نظر تداخل مرور میکنیم و برنامه «نبض و فشار قبل از هر قرص» را با جدول چاپی راهاندازی میکنیم. کافی است فرم ثبت درخواست را پر کنید یا با شماره ۰۹۱۲۷۶۷۰۷۶۴ تماس بگیرید؛ خدمات در کرج و سراسر استان البرز ارائه میشود.
خدمات پایش فشار و نبض سالمند با هیلا هلث
سالمند کونکورمصرف به یک حلقه پایش ثابت نیاز دارد: اندازهگیری اصولی فشار و نبض، ثبت در جدول، گزارش دورهای به پزشک و آموزش خانواده. پرستاران هیلا هلث با سرویس کنترل فشار خون و پرستار سالمند در منزل کرج این حلقه را اجرا میکنند؛ اگر سالمندتان نمیتواند به پزشک برسد، سرویس ویزیت پزشک در منزل کرج هم در دسترس است. آموزش کامل اندازهگیری در مقاله کنترل فشار خون سالمند در منزل منتشر شده و برای برآورد بودجه مراقبت، راهنمای هزینه نگهداری سالمند در منزل کرج را ببینید؛ خدمات پرستاری عمومی در صفحه پرستاری در منزل کرج معرفی شده است. این مقاله بخشی از سورس تخصصی آموزش استفاده از داروها در هیلا هلث است که بهطور مداوم با داروهای جدید بهروز میشود.
ویدیو: درمان و کنترل فشار خون بالا
ویدیو پیشنهادی: درمان و کنترل فشار خون بالا
دانلود جدول پایش نبض و فشار هنگام مصرف کونکور (PDF)
این جدول یکصفحهای شامل قواعد پایش قبل از مصرف، جدول ثبت روزانه نبض و فشار یک هفته و جدول علائم هشدار و اقدام است؛ چاپش کنید و کنار داروهای صبحگاهی سالمند بگذارید:
⬇ دانلود جدول پایش نبض و فشار هنگام مصرف کونکور (PDF)
سوالات متداول
چرا قبل از مصرف کونکور باید نبض سالمند را چک کنیم؟
کونکور ضربان قلب را کند میکند؛ این همان مکانیسم درمانی است، اما اگر نبض از حد مجاز پایینتر برود (مثلاً زیر ۵۵)، دارو «بیش از حد درمانی» اثر کرده و سالمند را در معرض سرگیجه، ضعف و زمینخوردن میگذارد. به همین دلیل قاعده طلایی این است: هر روز صبح، قبل از دادن قرص، نبض یک دقیقهای را بشمارید و در جدول ثبت کنید؛ اگر زیر حدی که پزشک مشخص کرده بود، آن روز قرص را موقتاً ندهید و با پزشک تماس بگیرید. این یک چک ۳۰ ثانیهای است که بستریهای جدی را پیشگیری میکند.
قطع کونکور چرا خطرناک است و چگونه باید قطع شود؟
بعد از مصرف طولانی، قلب به کونکور «عادت» میکند و گیرندههای بتا آن زیاد شدهاند؛ قطع ناگهانی دارو میتواند تپش قلب شدید، بالا رفتن فشار، درد قفسه سینه و در بیماران قلبی حتی حمله قلبی ایجاد کند. قاعده تقطیع تدریجی است: پزشک طی هفتهها دوز را پلهپله کم میکند و در این دوره، نبض و فشار روزانه ثبت میشود. اگر قرص تمام شده یا بیمار قرص را بالا آورده، فقط موضوع را به پزشک بگویید؛ هرگز از «یکی در میان دادن» یا قطع یکشبه شروع نکنید.
کونکور ۲/۵ و ۵ و ۱۰ میلیگرم چه فرقی دارند و دوز شروع سالمند چیست؟
این اعداد مقدار بیسوپرولول در هر قرص است؛ دوز شروع معمول در بزرگسالان و سالمندان پایین است (۲/۵ میلیگرم) و پزشک با پایش فشار و نبض، طی هفتهها آن را بالا میبرد. جدولهای دوز عمومی وجود دارند، اما دوز درست «بیمار شما» به فشار پایه، نبض، بیماری قلبی، عملکرد کلیه و داروهای همراه بستگی دارد و فقط توسط پزشک تعیین میشود. مهمتر از عدد، پایش است: دفترچه ثبت نبض و فشار، تصمیم دوز را برای پزشک دقیق و امن میکند.
کونکور با کدام داروها تداخل دارد؟
دو گروه مهم: اول داروهای کندکننده قلب — دیگوکسین، آمیودارون، وراپامیل و دیلتیازم — که با کونکور ترکیبشان نبض را بیش از حد کند میکند و نیازمند پایش دقیق است. دوم داروهای سرماخوردگی و آنفلوانزای بدون نسخه حاوی سودوافدرین یا فنیلافرین که فشار را بالا میبرند و اثر درمان را خنثی میکنند. انسولین و قرصهای قند هم در ترکیب با بتابلاکر ممکن است علائم افت قند (تعریق و تپش قلب) را پنهان یا کمرنگ کنند؛ در سالمند دیابتی، کنترل قند باید دقیقتر شود. هر داروی جدید — حتی شربت سرفه — را قبل از مصرف با فهرست داروهای فعلی چک کنید.
مشاوره خرید کونکور با هیلا هلث شامل چه مواردی است؟
کارشناسان هیلا هلث به شما کمک میکنند برند مطابق نسخه (کنکور وارداتی یا معادل ایرانی مثل آرتیبت و بیبتا) را با تأیید پزشک انتخاب و از داروخانه مجاز با پوشش بیمه تهیه کنید، فهرست داروهای فعلی سالمند را از نظر تداخل مرور کنید و برنامه پایش نبض و فشار را راهاندازی کنید. اگر سرویس پرستار دورهای فعال باشد، چک نبض قبل از هر قرص، ثبت در جدول و گزارش دورهای به پزشک بخشی از خدمت است؛ برای شروع، فرم ثبت درخواست سایت را پر کنید یا با ۰۹۱۲۷۶۷۰۷۶۴ تماس بگیرید.
منابع
- NHS — Bisoprolol (راهنمای مصرف و عوارض بیسوپرولول)
- WHO — Hypertension Fact Sheet (فشار خون بالا و کنترل آن)
- داروییاب — بیسوپرولول (فهرست برندها و شرکتهای سازنده در ایران)
1 نظر
انسولین گلاژین (لانتوس) چیست؟ زمان تزریق + برندها | هیلا هلث
[…] که افت قند را تشدید میکنند: بتابلاکرها مانند کونکور علائم هشدار افت قند را میپوشانند و خطر را پنهان نگه […]